Międzynarodowy Dzień Konsumenta – sprawdź swoje prawa!

  • 15.03.2017, 08:21 (aktualizacja 15.03.2017, 08:40)
  • Patrycja Pera
Międzynarodowy Dzień Konsumenta – sprawdź swoje prawa! pixobay
15 marca przypada Światowy Dzień Konsumenta. To dobra okazja do rozmowy o prawach konsumentów. Redakcja Naszego Rynku przypomina o najważniejszych uprawnieniach.

Pierwsze obchody tego dnia  zostały zorganizowane w 1983 roku w rocznicę przemówienia prezydenta Johna F. Kennedy’ego,  wygłoszonego w 1962 w Kongresie Stanów Zjednoczonych. Prezydent wówczas przedstawił 4 podstawowe prawa konsumenta – do informacji, wyboru, bezpieczeństwa i reprezentacji.

Co to jest prawo do reklamacji i kogo dotyczy?

To podstawowe uprawnienie każdego konsumenta. W Polsce obowiązuje ustawa o szczególnych warunkach sprzedaży konsumenckiej, która jest wynikiem implementacji dyrektyw europejskich z zakresu prawa konsumenckiego.

Reklamacja umożliwia dochodzenie roszczeń, gdy produkt jest wadliwy. Można dochodzić swoich praw, składając reklamację z tytułu gwarancji (odpowiedzialność ponosi gwarant) lub rękojmi (odpowiedzialność ponosi sprzedawca). Wybór należy do konsumenta.

Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi jest obowiązkowa, co oznacza, że nie można jej z góry wyłączyć ani ograniczyć. Kodeks cywilny dokładnie reguluje uprawnienia kupującego i obowiązki sprzedawcy w tej mierze i nie pozostawia zbyt wiele swobody obu stronom na odmienne ustalenia. Warto pamiętać, że ten rodzaj odpowiedzialności dotyczy jedynie sprzedawcy, co oznacza, że kupujący ze swoimi roszczeniami reklamacyjnymi nie może wystąpić bezpośrednio do producenta, jeżeli to nie on jest stroną transakcji.
Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za rzecz trwa przez 2 lata od dnia jej wydania.
W ramach rękojmi kupujący może żądać wymiany rzeczy na wolną od wad albo usunięcia wady, może też złożyć oświadczenie o obniżeniu ceny albo – o ile wada jest istotna – o odstąpieniu od umowy. Należy przy tym podkreślić, że sprzedawca w określonych okolicznościach może nie uznać tego wyboru. Zależy to np. od tego czy jest to pierwsza reklamacja, jaki jest charakter wady (istotna/nieistotna) oraz od łatwości i szybkości naprawy albo wymiany towaru.

Czym różni się rękojmia od gwarancji?

Nie każdy produkt jest objęty gwarancją (jest ona dobrowolna), w przeciwieństwie do rękojmi (gwarantuje nam ją prawo). 
Gwarancji z reguły udziela producent, ewentualnie dystrybutor bądź importer. Rzadko gwarancji udziela sam sprzedawca, choć jest to dopuszczalne. Następuje to poprzez oświadczenie gwaranta złożone w dokumencie gwarancyjnym bądź w reklamie. To tam znajdziemy prawa i obowiązki, które bierze na siebie gwarant, a także uprawnienia kupującego, w razie gdy właściwość towaru nie będzie odpowiadała tej, o której zapewnia udzielający gwarancji.
Gwarantowi wolno ograniczyć możliwość złożenia reklamacji w przypadku wybranych wad towaru lub jego określonych części składowych. Gwarant ma również prawo dobrowolnie określić okres ochrony gwarancyjnej, np. na rok. Jeżeli zaś tego nie zrobił, wynosi on 2 lata licząc od dnia, kiedy rzecz została kupującemu wydana. Ponadto sam określa termin, w którym musi wykonać swoje obowiązki. W przeciwnym razie przyjmuje się, że powinien wywiązać się z nich niezwłocznie, ale nie później niż w terminie 14 dni, licząc od dnia dostarczenia rzeczy przez konsumenta.

Czy przy reklamacji należy udowodnić zakup produktu za pomocą paragonu, czy można bez? Jakie są jeszcze inne sposoby?

Paragon jest jednym z dowodów zakupu. Zgodnie z prawem, składając reklamację, musimy udowodnić, że daną rzecz kupiliśmy w konkretnym sklepie. Oprócz paragonu, dowodem zakupu może być wyciąg z konta, potwierdzenie płatności kartą, faktura, a nawet zeznania osób, które towarzyszyły nam podczas zakupów.

Jakie kupujący ma prawa w sklepie internetowym, a jakie w sklepie stacjonarnym?

Kupując przez internet, mamy prawo do ochłonięcia i przemyślenia zakupów. Ponieważ nie możemy obejrzeć produktu, to konsumenci, którzy kupują w sieci, mają więcej praw. Mogą oddać produkt, który im się nie podoba w ciągu 14 dni od momentu odbioru przesyłki. Nie muszą podawać żadnego powodu. Ponoszą koszty odesłania produktu do przedsiębiorcy. 
Jeżeli kupiliśmy produkt w sklepie stacjonarnym, tradycyjnym  i po powrocie uznaliśmy, że jednak nam się nie podoba, to tylko od dobrej woli sprzedawcy zależy, czy przyjmie ten towar i odda nam pieniądze. 
Jednak bez względu na  to, czy kupujemy w sieci, czy w sklepie tradycyjnym, zawsze mamy prawo do reklamacji.

Jakie instytucje bezpłatnie pomagają konsumentom?

Jest wiele instytucji, które pomagają konsumentom. Np. warto zgłosić się do rzeczników konsumentów, jest ich prawie 400 w całej Polsce. Porad w zakresie usług finansowych udziela Rzecznik Finansowy www.rf.gov.pl. Jeżeli mamy wątpliwości co do jakości produktów, to zgłośmy się do Inspekcji Handlowej. Infolinia konsumencka: 801 440 220 lub 22 290 89 16. Wyszukiwarka instytucji znajduje się na naszej stronie:  https://uokik.gov.pl/pomoc.php 

 

Niedozwolone klauzule umowne.

 Czym one są?

Są to klauzule nieuzgodnione indywidualnie z konsumentem, które określają jego prawa i obowiązki sprzecznie z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy.

Jak je rozpoznać?

Klauzule niedozwolone zwane są inaczej abuzywnymi i najczęściej występują w obrocie prawnym właśnie pod taką nazwą. Niedozwolone postanowienia umowne można znaleźć w bazie decyzji UOKiK, dostępnej na stronie internetowej www.uokik.gov.pl.  

Co zrobić gdy takie znajdą się w umowie?

Jeśli klauzula, którą konsument ma w swojej umowie, jest taka sama jak ta wpisana już do bazy lub podobna, można powołać się na ten wpis w negocjacjach z przedsiębiorcą. Jeżeli to nie poskutkuje, konsument może również podnieść ten argument przed sądem powszechnym.
Prezes UOKiK jest uprawniony do wydawania decyzji administracyjnych dotyczących niedozwolonych postanowień wzorców umowy. W decyzjach takich Prezes UOKiK rozstrzyga, czy dana klauzula ma niedozwolony charakter oraz zakazuje jej dalszego wykorzystywania. Decyzja UOKiK uznająca postanowienie wzorca umowy za niedozwolone ma skutek tylko w stosunku do przedsiębiorcy, który ją stosował oraz wobec wszystkich konsumentów, którzy zawarli z nim umowę na postawie klauzuli wskazanej w decyzji.

 

Jak reklamować nieudaną wycieczkę?

Jeśli w trakcie wyjazdu klient stwierdza wadliwe wykonywanie umowy, to powinien o tym niezwłocznie zawiadomić wykonawcę usługi oraz organizatora imprezy. Co istotne, w umowie powinna być zamieszczona jednoznaczna klauzula przypominająca klientowi o tym obowiązku.

Na złożenie reklamacji po powrocie do kraju klient ma maksymalnie 30 dni od zakończenia imprezy turystycznej. Odmowa uwzględnienia reklamacji oznacza dla organizatora imprezy obowiązek szczegółowego uzasadnienia na piśmie jej przyczyny. Jeśli reklamacja została złożona przez klienta w trakcie wyjazdu, to organizator imprezy turystycznej jest zobowiązany pisemnie się do niej ustosunkować w ciągu 30 dni od zakończenia imprezy. Jeśli tego nie zrobi w tym terminie, to uważa się, że uznaje reklamację za uzasadnioną.

Powiatowy Rzecznik konsumentów

Starostwo Powiatowe w Ostrowie Wielkopolskim

Aleja Powstańców Wielkopolskich 16

63-400 Ostrów Wielkopolski

Małgorzata Tomankiewicz - Powiatowy Rzecznik Konsumentów
tel: (+48) 62 73 78 488

poniedziałek: 8.00 - 15.00

czwartek: 8.00 - 15.00

 

Miejski Rzecznik Konsumentów

Ewa Kawalec
Urząd Miejski ul. Kościuszki 1a, III p. pok. 311, wejście A

tel. 62 765 44 25

e-mail: [email protected]

Godziny. przyjęć interesantów: poniedziałki i czwartki godz. 7.30 - 15.30

Patrycja Pera

Podziel się:

Oceń:


Komentarze (0)

Dodanie komentarza oznacza akceptację regulaminu. Treści wulgarne, obraźliwe, naruszające regulamin będą usuwane.

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu _______. _________ z siedzibą w ________ jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.

Pozostałe